Directeur MIVD: pogingen voorkomen om materiaal vernietigingswapens te kopen

De Militaire Inlichtingen en Veiligheidsdienst (MIVD) is de afgelopen jaren volop in actie geweest. “We hebben een substantieel aantal pogingen verhinderd om aan kennis en materialen voor massavernietigingswapens te komen. Dit laat mij zien dat Nederlandse bedrijven en kennisinstituten zich nog steeds onvoldoende bewust zijn van het risico dat landen als Iran, Noord-Korea, Pakistan en Syrië ook in Nederland kunnen ‘winkelen’.”

Dat zei Directeur MIVD generaal-majoor Onno Eichelsheim vandaag tijdens het Export Controle Seminar van het ministerie van Buitenlandse Zaken in Den Haag. Daar werd het bedrijfsleven bijgepraat over de export van goederen die voor militaire doeleinden zijn de gebruiken. Op dat gebied valt volgens Eichelsheim voor overheid en bedrijfsleven winst te behalen. “Een veiligere wereld met minder massavernietigingswapens begint immers ook echt bij onszelf: bij een brede bewustwording van de risico’s.”

Goud waard
Landen die massavernietigingswapensystemen ontwikkelen, zijn op zoek naar kennis, materialen en technologie die zij zelf niet of onvoldoende in huis hebben. “Zij zoeken die bij u, het Nederlandse bedrijfsleven en de kennisinstituten die bijzondere hoogwaardige technologie voortbrengen”, aldus Eichelsheim. “Uw kennis, uw materialen en uw technologie zijn voor hen goud waard. Afgelopen jaar berichtte de internationale pers over verwervingspogingen door diplomaten vanuit het Noord-Koreaanse consulaat in Berlijn bij de Duitse industrie. We zouden naïef zijn om te denken dat dergelijke praktijken aan Nederland voorbijgaan.”






Wees alert

De MIVD-directeur vertelde dat er voldoende redenen zijn om wantrouwig te worden bij orders. Niet alleen bekende instituten als TNO zijn doelwit, maar ook een MKB-bedrijf uit de provincie dat kogellagers, hoogwaardige gyro’s, hittebestendige materialen of geavanceerde elektronica maakt… “Zulke onderdelen kunnen prima worden verwerkt in militaire eindproducten. Je zou ze bijvoorbeeld terug kunnen zien in een nieuwe militaire satelliet van Rusland of China of in een ballistische raket van Iran of Syrië”, aldus Eichelsheim. “Als een klant veel wil betalen voor chemicaliën waarvoor je op de Europese markt eigenlijk maar een beperkt bedrag krijgt, dan moet er een lampje gaan branden. Ook een ongebruikelijk afleveradres of moeizaam telefonisch contact met de koper zijn aanwijzingen dat u mogelijk te maken heeft met een tussenpersoon of dekmantelbedrijf.”

De MIVD en AIVD gebruiken hun belangrijke awareness-taak om het bedrijfsleven over de risico’s te informeren. “We hebben de afgelopen 10 jaar onze krachten gebundeld om de verspreidingsrisico’s en militair eindgebruik in kaart te brengen. We werken in Nederland samen met Buitenlandse Zaken en de Douane om de risico’s in te dammen. Ik zou het de makers van massavernietigingswapens graag wat moeilijker maken. Dat kan alleen samen met u. Laten we afspreken dat we die handschoen samen oppakken.”

Oud MIVD-medewerkers: ’Levens in gevaar door verklaringen Kroon’

Twee oud-medewerkers van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) zeggen voor hun leven te vrezen, doordat majoor Marco Kroon in de media heeft verteld over een geheime operatie in Afghanistan. De twee, die van Afghaanse komaf zijn maar al jaren in Nederland wonen, doen anoniem hun verhaal tegenover Nieuwsuur. Ze bereiden een rechtszaak voor tegen Defensie. Daarmee willen ze hulp van het ministerie afdwingen om elders in Europa een nieuw bestaan op te bouwen.




„Marco Kroon heeft een heel grote fout gemaakt. Ik ben met hem gezien in Kabul. Daarom is er nu een risico voor mij en mijn familie, zelfs in Nederland”, zegt een van hen, die de gefingeerde naam Ahmed heeft gekregen. Hij hield naar eigen zeggen contact met bronnen bij al-Qaeda en de Taliban. De ander, aangeduid als Mahmoud, vergezelde als tolk spionnen.
Andere bronnen van Nieuwsuur bevestigen dat de mannen belangrijk inlichtingenwerk deden. Ze zouden bijvoorbeeld informatie over bermbommen en hinderlagen hebben achterhaald voor de Nederlandse troepen in Afghanistan.

Uitspraken die Kroon onlangs deed over een geheime inlichtingenoperatie, waar hij zelf aan deelnam in 2007, zouden er onlangs ook al toe hebben geleid dat Defensie voortijdig commando’s heeft teruggehaald van een missie. Voor Kroon was de aanleiding om er in het openbaar over te vertellen het feit dat justitie onderzoek doet naar zijn handelen. Hij schoot op missie een man dood die hem eerder zou hebben gemarteld.
Majoor Kroon wil nu niet op de zaak reageren, laat zijn advocaat Geert-Jan Knoops desgevraagd weten. Kroon en zijn advocaten wachten eerst de beslissing van het Openbaar Ministerie (OM) af.

’Spreekverbod’
Volgens de twee oud-MIVD’ers had het ministerie de officier een spreekverbod moeten opleggen. „Omdat ze Kroon niet tegen hebben gehouden, hebben ze mijn leven in gevaar gebracht”, stelt ’Ahmed’. Minister van Defensie Ank Bijleveld zei eerder dat een spreekverbod niet mogelijk was.

Defensie zegt nu in een reactie met de advocaten van de voormalige inlichtingenmedewerkers in contact te zullen treden over de ’concept-dagvaarding’. Meer details wil het ministerie niet kwijt. „Defensie doet in het openbaar nooit uitspraken over inlichtingenoperaties.”

Bron: Telegraaf / Defensie