Verdere verbetering sociale veiligheid bij Defensie: van uniformiteit naar diversiteit

Defensie neemt een aantal maatregelen om de sociale veiligheid verder te versterken. Staatssecretaris Barbara Visser stuurde daar gisteren een brief over aan de Kamer.
Het betreft een reactie op de commissie Giebels. Die liet zich in haar eindrapport kritisch uit over de sociale veiligheid bij Defensie. In de brief wordt aangegeven wat het ministerie al doet aan versterking van de sociale veiligheid en welke acties en maatregelen er op de agenda staan.

Verbeteringen
De organisatie heeft inmiddels al veel gedaan om de sociale veiligheid te verbeteren. Zo zagen diverse actieplannen het licht en verwerkten defensieonderdelen het onderwerp al in diverse opleidingen. Ook is de Gedragscode Defensie vernieuwd. Daaraan hebben militairen en burgermedewerkers uit de hele organisatie bijgedragen.




Maatregelen
Defensie ziet 5 operatielijnen waarlangs verdere verbetering wordt vormgegeven. Deze operatielijnen zijn onderling afhankelijk en moeten elkaar versterken. Acties en concrete maatregelen op de operatielijnen zijn medio dit jaar voorgesteld en afgestemd met de defensieonderdelen. Er komen zowel voor de korte als de langere termijn acties op het gebied van cultuurverandering, werving en loopbaanpaden, opleiding en vorming, leiderschap en het verbeteren van het meldsysteem. Deze worden de komende tijd samen met de defensieonderdelen verder uitgewerkt.

Randvoorwaardelijk
Twee aspecten zijn randvoorwaardelijk voor de ingezette veranderingen: de kwaliteit van het leiderschap en daarbij in het bijzonder het middenmanagement, alsmede een goed functionerend meldingssysteem.

Middenmanagement
Het middenkader speelt een essentiële rol. Deze grote groep mensen is er immers verantwoordelijk voor beleid om te zetten in uitvoering. Zij hebben dagelijks contact met de werkvloer. Het is van groot belang dat het middenkader het borgen van een sociaal veilige omgeving omarmt. Door het geven van het goede voorbeeld en het uitdragen van het juiste normbesef wordt draagvlak en acceptatie gecreëerd. De komende tijd investeert Defensie dan ook met prioriteit in deze groep. Denk aan betere opleidingen en instrumenten om het werk beter uit te kunnen voeren.

Meldingssysteem
Defensie streeft naar een duidelijk, eenvoudig, laagdrempelig en herkenbaar meld- en registratiesysteem met een centrale opslag van interne onderzoeken. Verder gaat de organisatie investeren in de kwaliteit van vertrouwenspersonen en versterking van de COID.

Deze maatregelen moeten vertrouwelijkheid van meldingen en monitoring van opvolging en terugkoppeling verbeteren. Visser wil daarnaast dat iedereen bij Defensie weet wat van hem of haar wordt verwacht op het gebied van sociale veiligheid. Al het defensiepersoneel moet zich veilig voelen om hier vermoedens van integriteitsschendingen, ongewenst gedrag of andere misstanden te melden.

Bron: Defensie

Ook NAVO opgelicht door Supreme

Ook de NAVO is slachtoffer van de oplichtingspraktijken van cateraar Supreme Group. Dat blijkt uit antwoorden op Kamervragen. Minister Hennis bevestigt dat haar ministerie nog altijd zaken doet met Supreme, en dat er geen aangifte wordt gedaan.

De cateraar heeft niet alleen jarenlang de Nederlandse overheid teveel laten betalen, ook het Pentagon was slachtoffer aldus een Amerikaanse rechtszaak en nu blijkt dus ook de NAVO mogelijk de dupe te zijn geworden van het bedrijf. Op dit moment onderzoekt SHAPE, het militaire commandocentrum van de NAVO in Europa, samen met andere landen de casus. Het is nog niet openbaar gemaakt om welk bedrag het gaat en in welke periode de te hoge rekeningen verstuurd zijn.

Hennis_Noventas by MinDef

Uit de antwoorden blijkt dat de Nederlandse overheid al langer op de hoogte was van het feit dat Supreme structureel te hoge rekeningen stuurde naar Defensie. De overheid heeft uiteindelijk besloten geen aangifte te doen of boete uit te delen. ‘Op 1 mei 2013 heeft de Centrale Organisatie Intergriteit Defensie (COID) een melding ontvangen van (vermoedelijke) fraude door Supreme Foodservice,’ aldus Hennis. Deze melding werd doorgegeven aan Paresto, het cateringsbedrijf dat onderdeel is van Defensie en waarmee Supreme samenwerkt. Ook werd er contact opgenomen met de Auditdienst Defensie (ADD, tegenwoordig bekend als de Auditdienst Rijk). De ADD bekeek de melding en concludeerde dat het ging om wat de dienst uit audits sinds 2007 al wist: Defensie betaalde jarenlang te hoge rekeningen aan Supreme.
Het is gebruikelijk dat Defensie na een audit contact opneemt met het bedrijf. Zo ging het ook bij Supreme. In de gesprekken vroeg de overheid aan het bedrijf om het te veel gefactureerde bedrag terug te betalen. Daarnaast zouden op basis van de gesprekken betere afspraken worden gemaakt met Supreme over wat de cateraar wel en niet zou mogen factureren. ‘Die hebben op hun beurt geresulteerd in lagere facturen,’ aldus Hennis.

Het is niet duidelijk hoe lang Defensie nog te hoge rekeningen heeft ontvangen. Het ministerie zelf geeft aan tussen 2006 en 2010 teveel betaald te hebben aan Supreme. Na de melding bij de COID in 2013 deed Defensie niets, behalve het geld terugvragen. Hennis: ‘Er is herhaaldelijk contact geweest met de klokkenluider en hij is over de genomen stappen en conclusies geïnformeerd. De COID heeft de melder geïnformeerd over de mogelijke routes om zelf aangifte te doen en heeft laten weten dat — omdat het over al geconstateerde en gecorrigeerde feiten ging — Defensie geen reden zag tot nader onderzoek.’

Het bedrijf is niet beboet omdat het volgens Defensie goed heeft meegewerkt aan het onderzoek en het teveel gefactureerde bedrag heeft terugbetaald. Naar aanleiding van de audits werd steeds gezamenlijk gewerkt aan herziening van de contractvoorwaarden om herhaling te voorkomen en de overeenkomst te verbeteren.’

Op de vraag of er sprake is geweest van fraude, geeft de minister geen antwoord. Hennis zegt alleen dat Defensie na de auditverslagen niet naar de rechter is gestapt. De uiteindelijke uitkomsten blijven geheim omdat het volgens het ministerie om “commercieel vertrouwelijke informatie” gaat. Dat geldt ook voor het teveel betaalde bedrag.

Bron: Followthemoney / Defensie