Blijvend letsel militair door niet gebruiken hoofdbescherming

Een militair van de Curaçaose Militie heeft blijvend, maar beperkt letsel overgehouden aan een les militaire zelfverdediging (MZV). Dit gebeurde op Marinekazerne Suffisant in februari 2017. De Commissie van Onderzoek (CvO) concludeert dat het te wijten is aan de aanwezige sportinstructeur. Die heeft de militair niet opgedragen hoofdbescherming te dragen, terwijl dat wel van hem werd verwacht.




Staatssecretaris Barbara Visser stuurde de kamer vandaag een brief over het afgeronde CvO-onderzoek. Sinds vorig jaar worden onderzoeken naar veiligheidsvoorvallen uit de zwaarste categorie (4) met de Tweede Kamer gedeeld. Volgens de CvO is er in dit geval onvoldoende gehandeld volgens de bestaande regelgeving (onder meer ARBO-wet). De commissie adviseert Defensie beter toe te zien op naleving van de regels.

Start onderzoek
Een dag na het voorval is de militair van de ziekenboeg doorverwezen naar het ziekenhuis. Na verschillende operaties is eind vorig jaar blijvend letsel geconstateerd en de ernstcategorie verhoogd naar de zwaarste. Hierop startte de CvO.

Nadat de militair lokaal was uitbehandeld, is hij naar het Centraal Militair Hospitaal in Utrecht gegaan voor een second opinion. Een militair-arts stelde vast dat er inderdaad sprake is van blijvend letsel. Maar dit is dusdanig beperkt dat de militair aan de goedkeuringseisen van Defensie voldoet. Hij is momenteel weer volledig werkzaam.

Genomen maatregelen
Direct na het voorval zijn maatregelen getroffen. De lokale commandant schortte de zelfverdedigingslessen op. Ze werden pas hervat in 2017. Toen was met een risicoanalyse vastgesteld dat de lessen veilig waren. In het controleplan van de kazerne staat sindsdien dat er bij de lessen toezicht moet zijn op naleving van de instructies en voorschriften. Ook zijn de zelfverdedigingslessen aangepast; de geweldsintensiteit is beter opgebouwd.

Bij de marine zijn ook maatregelen doorgevoerd. In het beleid staat nu wanneer het tijdens een MZV-les is toegestaan om een tegenstander op vitale lichaamsdelen (zoals het hoofd) te raken. Ook stelde de marine interne richtlijnen voor militaire zelfverdediging vast. Commandant der Strijdkrachten luitenant-admiraal Rob Bauer verstrekte die aan zijn ondercommandanten. Ook is vastgelegd dat veiligheidsmedewerkers structureel ondersteunen bij het inventariseren en evalueren van risico’s op opleidingscentra.

In april benadrukte Bauer nogmaals dat het belangrijk is dat de opgedragen verbetermaatregelen Defensiebreed worden uitgevoerd. MZV-lessen moeten beheerst en met zo min mogelijk risico’s worden gegeven. Hij heeft ook de monitoring van de verbetermaatregelen op zich genomen.

Bron: Defensie

Schietbaan Markiezaat was niet onveilig

De Inspectie Veiligheid Defensie (IVD) vindt het niet waarschijnlijk dat Defensiemedewerkers na juli 2016 structureel zijn blootgesteld aan te hoge concentraties schietgassen op schietbaan Het Markiezaat. Dit blijkt uit het 1e onderzoeksrapport van de IVD, naar de besluitvorming over het gebruik van deze particuliere schietbaan in Bergen op Zoom.

“Wij danken de IVD voor het heldere rapport”, zegt minister Ank Bijleveld. “Het verbeteren van de veiligheid binnen Defensie is een van onze speerpunten. De veiligheid bij Defensie is gebaat bij een goed functionerende onafhankelijke inspectie. Dat blijkt gelijk al uit dit eerste rapport.”

Na de eerste signalen van het KCT-personeel over gezondheidsklachten tijdens schietoefeningen, liet de commandant van KCT Het Markiezaat in 2014 onderzoeken. Het CEAG (Coördinatiecentrum Expertise Arbeidsomstandigheden en Gezondheid) rapporteerde dat de norm voor schietgassen werd overschreden en adviseerde concrete maatregelen als de baan toch gebruikt moest blijven.

Verschillende maatregelen
De commandant van het KCT sprak met de eigenaar van het Markiezaat af dat de afzuiginstallatie vervangen zou worden.
In afwachting daarvan nam de commandant maatregelen zoals het rouleren van de instructeurs, verlaagde hij de intensiteit van de schietoefeningen en lastte hij meer pauzes in. Toen de Militaire Commissie Gevaarlijke Stoffen (MCGS) de schietbaan in april 2016 inspecteerde, was de conclusie: ‘de luchtverversing voldoet aan de gestelde normen, mits er geen zeer intensieve schietbelasting plaatsvindt’.

Onvolledige informatie
Toch besloot de Directie Plannen in februari 2018 om te stoppen met het gebruik van de betreffende schietbanen. De IVD concludeert nu dat deze besluitvorming gebreken vertoont. Het besluit werd genomen op onjuiste en niet actuele informatie. Zo wist de Directie Plannen niet van de genomen maatregelen en dat de baan al in 2016 weer was geïnspecteerd en goedgekeurd.

Verbetering
Uit het onderzoek blijkt dat de betrokkenen bij hun handelen oog hadden voor gezondheidsrisico’s, maar hun informatiepositie te wensen over liet. “Dit moet worden verbeterd, zoals de IVD terecht constateert”, reageert staatssecretaris Barbara Visser. “Wij zijn een lerende organisatie, waarbij we stap voor stap verbeteren. Dit rapport helpt ons bij de verdere uitwerking en uitvoering van het schietbeleid.”

De IVD adviseert tevens om de voorschriften en procedures voor schietinrichtingen te actualiseren. Defensie is hier inmiddels mee bezig, inclusief het gelijktrekken van het schietbeleid tussen de krijgsmachtdelen. De vernieuwde regels zijn al voor een deel ingevoerd. De rest volgt zo snel mogelijk. Al met al wordt het schietbeleid eenvoudiger, overzichtelijker en daardoor veiliger.