Afscheid van alleskunner F-16

Nederlandse F-16-vliegers kunnen na 2500 missies met tevreden gevoel naar huis
Een gevoel van nostalgie heeft zich meester gemaakt van de Nederlandse F-16-vliegers in Jordanië. Na veertig jaar komt er een einde aan de inzet van het roemruchte gevechtsvliegtuig bij een grote missie. Maar ze bewijzen op het nippertje nog hun waarde: mede dankzij de Nederlandse F-16’s staat Islamitische Staat op het punt uit de laatste stad in Syrië te worden verdreven.

Tegen het vallen van de avond zet kapitein Michiel zijn toestel aan de grond op de luchtmachtbasis. Hij heeft zojuist een van zijn laatste missies gevlogen voordat de Nederlandse operatie over twee weken eindigt. Het betekent niet alleen een afscheid van de Jordaanse woestijn, maar ook van de F-16 waarvan hij als kind al droomde om in te vliegen.




„Een prachtig toestel”, zegt Michiel, een beetje natrillend. „Het is toch elke keer alsof je in een mooie Porsche uit 1979 stapt. Maar straks krijgen we er een gloednieuwe sportauto voor terug.” Hij doelt op de F-35, die de komende jaren de F-16 gaat vervangen.

Michiel wordt op de basis opgewacht door minister Blok (Buitenlandse Zaken), die tijdens zijn bezoek aan Jordanië ook onze jongens en meisjes komt inspecteren. Blok is apetrots op de vliegers die de afgelopen jaren een belangrijke rol speelden bij het verslaan van het gruwelijke kalifaat. Waren het in het begin zware bombardementen op IS-doelen, nu bieden zij vooral nog luchtsteun aan een lokale troepenmacht.

Die kan elk moment, met steun van Amerikaanse special forces, het stadje Hajin in het oosten van Syrië innemen. Commandanten meldden vrijdag al de zege, maar gisteren werden er toch nog bombardementen uitgevoerd, waaronder op een moskee die IS als basis gebruikt. Er wordt al maanden hevig gevochten om de laatste kruimel van het kalifaat. Een belangrijke operatie, ook omdat sommige Iraakse functionarissen ervan overtuigd zijn dat IS-leider Abu Bakr al-Baghdadi zich daar verschanst.

“Er is een hoop nostalgie, maar technisch lopen de F-16’s op hun einde. Het is gewoon een oud toestel.”

Dat zou een mooie kroon zijn op het werk van de Nederlanders, die na in totaal ruim 2500 vliegmissies met een tevreden gevoel naar huis kunnen gaan. Toch vindt detachementscommandant Ralph het jammer om te vertrekken. „We doen hier mooi en nuttig werk. Maar de overgang naar de F-35 kost veel energie en geld. We moeten logistiek een pas op de plaats maken.”

Pratend over zijn geliefde F-16 maakt ook hij de vergelijking van een oldtimer die wordt ingeruild voor een ’vette sportwagen’. „We gaan van de ene James Bond-auto naar de andere.” Alleen heeft ’Q’ in de F-35 de meest geavanceerde snufjes gebouwd. Snufjes, zoals geavanceerde radars, die de afgelopen jaren in Syrië en Irak soms wel werden gemist in de F-16, zeker met slecht weer. „Als ik dan een wapen afvuur, is het toch de vraag of hij wel terechtkomt waar ik wil.”

Maar nu het einde van de F-16 nadert, moet hij toch wel een traantje laten. Want gaat kapitein Michiel straks in de nieuwe F-35 vliegen, luitenant-kolonel Ralph is bang dat dat er gezien zijn rang niet meer inzit. „Mijn angst is om de eeuwige F-16-vlieger te zijn die verhalen over vroeger vertelt, terwijl de nieuwe generatie in de moderne F-35 stapt.” Maar de overstap is broodnodig volgens hem. „Er is een hoop nostalgie, maar technisch lopen de F-16’s op hun einde. Het is gewoon een oud toestel.”

Kapitein Leon beaamt dat. Het hoofd van de technische dienst staat op de gigantische luchtmachtbasis waar ook Jordaniërs, Amerikanen en Duitsers actief zijn, naast een F-16 die sinds een week aan de grond wordt gehouden. De technici hebben een minuscuul scheurtje ontdekt, een kwaal die wel vaker voorkomt bij de verouderde toestellen. De F-16 is als een oude kerstboom die is opgetuigd met de nieuwste slingers en kerstballen, maar de boom is vol en begint zijn naalden te verliezen.

„Er is geen plek meer voor nieuwe apparatuur”, aldus Leon, die ergens wel bedroefd is dat de techneuten straks een stuk minder aan de toestellen zullen sleutelen. De F-35 wordt door een computer uitgelezen.

Dat toestel zal volgens Ralph in ieder geval niet meer tegen IS worden ingezet.

„Die ondernemen geen grote, gecoördineerde acties meer. We zien nu vooral aanvallen met slechts een auto. Daar is geen luchtmacht voor nodig.”

Bron: Telegraaf / Defensie